Sprawdź, kiedy i w jakiej wysokości płacisz opłatę skarbową w sprawach meldunkowych, dowodów osobistych, paszportów
Zasadniczo decyzje w sprawach meldunkowych, paszportowych i dowodów osobistych nie podlegają opłacie skarbowej. Wyjątkowo jednak opłata ta jest pobierana, gdy postępowanie w tych sprawach zostanie wszczęte na Twój wniosek. Tutaj przeczytasz, kiedy i w jakiej wysokości należy zapłacić opłatę skarbową w sprawach meldunkowych, dowodów osobistych oraz paszportów.


W sprawie opłaty skarbowej obecnie obowiązuje nowa ustawa z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. nr 225, poz. 1635) oraz rozporządzenie Ministra Finansów z 21 grudnia 2006 r. w sprawie dokumentowania zapłaty opłaty skarbowej oraz trybu jej zwrotu (Dz.U. nr 246, poz. 1804).


Opłacie skarbowej od 1 stycznia 2007 r. podlega w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej:
- dokonanie czynności urzędowej na podstawie zgłoszenia lub na wniosek,
- wydanie zaświadczenia na wniosek,
- wydanie zezwolenia (pozwolenia, koncesji).


Opłacie skarbowej podlega również złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach z zakresu administracji publicznej lub w postępowaniu sądowym. Jednocześnie z dniem 1 stycznia 2007 r. przestały być przedmiotem opłaty skarbowej podania i załączniki do podań.


Opłacie skarbowej nie podlega dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia lub zezwolenia, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów podlegają innym opłatom o charakterze publicznoprawnym lub są od nich zwolnione, a więc opłata skarbowa ma charakter wtórny w stosunku do innych opłat (art. 3 ustawy o opłacie skarbowej).


Obowiązek uiszczenia opłaty skarbowej powstaje z chwilą:
dokonania zgłoszenia lub
złożenia wniosku o dokonanie czynności urzędowej,
złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia.
Oznacza to, że opłata skarbowa jest należnością opłacaną z góry.


W konsekwencji, w przypadku dokonania zgłoszenia lub złożenia wniosku bez uiszczenia należnej opłaty skarbowej, jeżeli strona nie wpłaciła należności tytułem opłat, które zgodnie z przepisami powinny być uiszczone z góry, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie jest zobowiązany do wezwania do uiszczenia należnej opłaty, wyznaczając termin do dokonania zapłaty (art. 261 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, Dz.U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.).


Termin nie może być krótszy niż siedem dni, a dłuższy niż czternaście dni. Dopiero po wniesieniu należnej opłaty skarbowej organ administracji publicznej przystępuje do merytorycznego rozpatrywania wniosku.


Jeżeli strona nie uiściła należnej opłaty skarbowej w wyznaczonym przez organ administracji publicznej terminie, podanie podlega zwrotowi lub czynność uzależniona od tej opłaty zostanie zaniechana.


Wyjątkowo, mimo nieuiszczenia opłaty skarbowej organ jest zobowiązany załatwić wniosek:
gdy za niezwłocznym załatwieniem przemawiają względy społeczne lub wzgląd na
ważny interes strony,
wniesienie podania stanowi czynność, dla której jest ustanowiony termin zawity,
podanie wniosła osoba zamieszkała za granicą.
W tych sytuacjach organ administracji publicznej dokonuje czynności urzędowej, wydaje zaświadczenie lub zezwolenie, a na wydanym dokumencie zamieszcza adnotację, w której określa podstawę prawną jej niedobrania (§ 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 21 grudnia 2006 r. w sprawie dokumentowania zapłaty opłaty skarbowej oraz trybu jej zwrotu, Dz.U. nr 246, poz. 1804).


Jednocześnie w takim przypadku organ administracji publicznej jest zobowiązany do przekazywania organowi podatkowemu (wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta) informacji o przypadkach nieuiszczenia należnej opłaty skarbowej od dokonanych przez nie czynności urzędowych, wydanych zaświadczeń i zezwoleń (pozwoleń, koncesji), a także złożonych do nich dokumentów stwierdzających udzielenie pełnomocnictwa lub prokury oraz ich odpisów, wypisów lub kopii (art. 11 ustawy o opłacie skarbowej).


Decyzje w sprawach meldunkowych


Co do zasady sprawy meldunkowe pozostają poza zakresem ustawy o opłacie skarbowej.
Wiążą się z dokonaniem czynności materialno-technicznej. Opłatę skarbową pobiera się natomiast od wydanych decyzji administracyjnych - jednakże wyłącznie w sytuacji, gdy przedmiotowe postępowania zostały wszczęte na wniosek strony (decyzji wydawanych na podstawie art. 15 ust. 2 i art. 47 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, Dz.U. z 2001 r. nr 87, poz. 960 z późn. zm.).


Dokumenty paszportowe i dowody osobiste


Decyzje w sprawach paszportów i dowodów osobistych


Co do zasady w sprawach paszportów i dowodów osobistych nie są wydawane decyzje administracyjne. Wydanie paszportu i dowodu osobistego następuje co prawda na wniosek strony, ale obywatel nie otrzymuje decyzji w sprawie wydania tego dokumentu. Wydanie dokumentu paszportowego lub dowodu osobistego jest czynnością materialno-techniczną, która jest poza zakresem ustawy o opłacie skarbowej. Odmowa wydania paszportu lub dowodu osobistego oraz unieważnienie tych dokumentów dokonywane są w drodze decyzji administracyjnych. Decyzje te wydawane są z urzędu, a nie na wniosek zainteresowanego, dlatego nie podlegają opłacie skarbowej.


Opłata skarbowa od poświadczenia własnoręczności podpisu rodzica na wniosku o wydanie paszportu osobie małoletniej


Wydawanie paszportu osobie małoletniej (art. 13 ust. 1 ustawy o dokumentach paszportowych) wymaga zgody obojga rodziców. W przypadku składania wniosku w organie paszportowym, właściwym do wydania paszportu małoletniemu, osobiście przez rodziców nie ma podstawy do pobierania opłaty skarbowej od poświadczenia własnoręczności podpisu.


Opłata skarbowa jest natomiast pobierana w sytuacji, gdy wydanie paszportu osobie małoletniej następuje w sposób wskazany w art. 13 ust. 2 ustawy o dokumentach paszportowych. Wtedy poświadczenia własnoręczności podpisu, złożonego przez rodzica na pisemnej zgodzie, dokonuje organ paszportowy inny niż właściwy do wydania paszportu małoletniemu.


Wysokość opłaty skarbowej od pełnomocnictwa

Lp.  Przedmiot  Opłata skarbowa  Odniesienie do przepisów ustawy o opłacie skarbowej  Uwagi 
1.  Złożenie pełnomocnictwa lub jego odpisu, wypisu lub kopii - od każdego stosunku pełnomocnictwa  17 zł  Część IV załącznika do ustawy o opłacie skarbowej (obowiązek zapłaty opłaty skarbowej ciąży solidarnie na mocodawcy i pełnomocniku)  Zwolnione są od opłaty skarbowej pełnomocnictwa: - jeżeli pełnomocnictwo udzielane jest małżonkowi, wstępnemu, zstępnemu lub rodzeństwu, - jeżeli mocodawcą jest podmiot określony w art. 7 pkt 1-5 ustawy 
2.  Złożenie pełnomocnictwa łącznego - dokumentu, w którym mocodawca ustanowił kilka osób, zobowiązując je do łącznego działania - albo odpisu, wypisu lub kopii takiego pełnomocnictwa  17 zł  Część IV załącznika do ustawy o opłacie skarbowej  Jeden stosunek pełnomocnictwa 
3.  Złożenie pełnomocnictwa ustanowionego przez łącznego mocodawcę (np. małżonków) jednego pełnomocnika - albo odpisu, wypisu lub kopii takiego pełnomocnictwa  17 zł  Część IV załącznika do ustawy o opłacie skarbowej  Jeden stosunek pełnomocnictwa 
4.  Jeżeli składany jest odpis (wypis) lub kopia pełnomocnictwa, to muszą być urzędowo poświadczone  5 zł  Część II
ust. 4 załącznika do ustawy o opłacie skarbowej  ----- 
     

Zwrot opłaty skarbowej


Opłata skarbowa podlega zwrotowi, jeżeli mimo zapłacenia opłaty skarbowej:
nie dokonano czynności urzędowej albo
nie wydano zaświadczenia lub zezwolenia.


Zwrot opłaty skarbowej następuje na wniosek (art. 9 ustawy o opłacie skarbowej).


Organ podatkowy, do którego wpłynęło podanie o zwrot opłaty skarbowej, wzywa organ administracji publicznej, który nie dokonał czynności urzędowej albo nie wydał zaświadczenia lub zezwolenia, do przekazania zgłoszenia lub wniosku o dokonanie czynności urzędowej albo wniosku o wydanie zaświadczenia lub zezwolenia albo ich poświadczonych kopii wraz z dowodem zapłaty opłaty skarbowej, albo wraz z adnotacją o dokonanej zapłacie opłaty skarbowej (§ 4 rozporządzenia).


W przypadku gdy wniosek o zwrot opłaty skarbowej zostanie błędnie złożony w organie administracji publicznej, który nie dokonał czynności urzędowej, nie wydał zaświadczenia lub zezwolenia, zamiast w organie podatkowym powinien, stosownie do art. 65 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zostać przesłany do właściwego organu podatkowego wraz z dokumentami, o których mowa w § 4 rozporządzenia.


Tak wynika ze stanowiska wspólnego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Ministerstwa Finansów dotyczącego stosowania przepisów ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. z 2006 r. nr 225, poz. 1635) i rozporządzenia z 21 grudnia 2006 r. w sprawie dokumentowania zapłaty opłaty skarbowej oraz trybu jej zwrotu (Dz.U. nr 246, poz. 1804) w zakresie rejestracji stanu cywilnego, zmiany imion i nazwisk, ewidencji ludności i dowodów osobistych oraz wydawania dokumentów paszportowych.