Obowiązek składania deklaracji miesięcznych w 2006 i w 2007 r.
Pytanie: Czy powinnam składać co miesiąc deklaracje podatkowe CIT, niezależnie od tego czy jest kwota do zapłaty, czy nie? Czy zaczynam składać deklarację dopiero od momentu pierwszego podatku - zaliczki na podatek. Tak samo moment składania pierwszej deklaracji dla: PIT-5 i PIT-5L.


Odpowiedź: Zasady składania deklaracji i zapłaty zaliczki na podatek dochodowy zmieniły się z 1 stycznia 2007 r. Dla podatników podatku dochodowego od osób prawnych obowiązki te uregulowano w art. ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm., dalej: updop).


Do końca roku 2006 podatnicy mieli obowiązek składania deklaracji o wysokości dochodu (straty) osiągniętego od początku roku podatkowego i wpłacać na rachunek urzędu skarbowego zaliczki miesięczne w wysokości różnicy między podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące. Ponieważ należało składać deklaracje także wtedy, gdy podatnik nie osiągał dochodów, lecz straty (koszty przewyższały przychód) – deklaracje w podatku dochodowym od osób należałoby składać co miesiąc, niezależnie od obowiązku zapłaty zaliczki na podatek.


Istniała możliwość rozliczania się wg zasad uproszczonych określonych w art. 25 ust. 6 updop (zasada ta została utrzymana w roku 2007). Polegała ona na tym, że podatnicy mogli wpłacać zaliczki miesięczne bez składania deklaracji miesięcznych, ale zaliczki wpłacane były w wysokości 1/12 podatku należnego wykazanego w zeznaniu złożonym w roku poprzedzającym dany rok podatkowy. Były to kwoty nieodpowiadające rzeczywistemu dochodowi osiągniętego w danym roku podatkowym.


W roku 2007 zniesiono obowiązek składania deklaracji miesięcznych. Podatnicy muszą jedynie wpłacać na rachunek urzędu skarbowego zaliczki miesięczne w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące. Zaliczki miesięczne za okres od pierwszego do przedostatniego miesiąca roku podatkowego podatnik uiszcza w terminie do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Zaliczka za ostatni miesiąc jest uiszczana w wysokości zaliczki za miesiąc poprzedni do 20 dnia ostatniego miesiąca roku podatkowego; ostateczne rozliczenie podatku za rok podatkowy następuje w terminie ustalonym do złożenia zeznania o wysokości dochodu osiągniętego (poniesionej straty) za ten rok.


Nowością jest także możliwość opłacania zaliczek kwartalnie. Mogą z tego skorzystać podmioty rozpoczynające działalność (w pierwszym roku podatkowym) oraz mali podatnicy. O wyborze tej metody należy zawiadomić w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego - w terminie do dnia 20 drugiego miesiąca roku podatkowego.


Dla podatników podatku dochodowego od osób fizycznych obowiązywały w roku 2006 inne zasady niż dla podatników podatku dochodowego od osób prawnych. Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm., dalej: updof) podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej byli obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki miesięczne. Obowiązek wpłacania zaliczki powstaje od miesiąca, w którym dochody te przekroczyły kwotę powodującą obowiązek zapłacenia podatku. Zaliczkę za ten miesiąc stanowi podatek obliczony od dochodu osiągniętego od początku roku.


Kwestie składania deklaracji regulował natomiast art. 44 ust. 6 updof. Zgodnie z nim w terminach płatności zaliczek za miesiące od stycznia do listopada podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym deklaracje według ustalonego wzoru o wysokości dochodu osiągniętego od początku roku. Tak więc inaczej niż u osób prawnych, u osób fizycznych obowiązek składania deklaracji łączył się z obowiązkiem zapłaty pierwszej zaliczki na podatek dochodowy. W następnych miesiącach należało już składać deklaracje PIT-5 niezależnie od tego, czy w danym miesiącu podatnik osiągnął dochód.


Podatnicy opodatkowani stawką liniową 19% powinni w zasadzie składać co miesiąc deklaracje PIT-5L ponieważ nie mogli korzystać z wyłączenia kwoty wolnej od podatku,. Ustawa nie regulowała odrębnie zasad składania deklaracji przez podatników rozliczających się liniowo, tak więc dla nich także odpowiedni był ust. 6 art. 44 updof, który łączył obowiązek złożenia deklaracji z zapłatą zaliczki.


W roku 2007 podatnicy podatku dochodowego nie mają obowiązku składania deklaracji. Podobnie jak w przypadku osób prawnych mają ono możliwość rozliczania zaliczek kwartalnie.