Optymalny okres inwestowania
23.04.2007 11:07 poniedziałek

Czy mamy duży wybór produktów inwestycyjnych? Które z nich są krótkoterminowe czy średnioterminowe, a które przeznaczone na dłuższy okres oszczędzania?

Długość inwestycji zazwyczaj zależy od celu, na który chce się przeznaczyć zdobyte pieniądze. Inwestycje zwykło się dzielić na krótkoterminowe i długoterminowe. Jest to dosyć ogólne rozgraniczenie. W praktyce istnieją również inwestycje, które można by określić jako średnioterminowe czyli trwające kilka lat. Dla każdego z tych horyzontów czasowych istnieją ubezpieczeniowe produkty oszczędnościowe będące alternatywą dla tradycyjnych form oszczędzania. Konkurencja na rynku ubezpieczeniowym bardzo się zaostrzyła. Towarzystwa ubezpieczeniowe weszły nawet we współpracę z bankami. Dzięki temu mamy coraz większą i bardziej dostępną ofertę produktów oszczędnościowych.

Krótkoterminowe

Po wprowadzeniu podatku od zysków kapitałowych tzw. „podatku  Belki”, na rynku pojawiły się produkty pozwalające ominąć ten podatek. Jednym z nich jest tzw. „poliso-lokata”. Towarzystwa, we współpracy z bankami zaproponowały je jako alternatywę dla tradycyjnych lokat. Zasada ich działania jest prosta: klient za pośrednictwem banku kupuje od zaprzyjaźnionego z tym bankiem Towarzystwa ubezpieczeniowego polisę na życie z ograniczonym do minimum terminem ważności i minimalnym zakresem ochrony ubezpieczeniowej. Zwykle polisa jest ważna tylko przez rok lub dwa, zaś na koniec tego okresu posiadacz "poliso-lokaty" otrzymuje sumę ubezpieczenia skalkulowaną w taki sposób, by ostateczny zysk wyniósł kilka procent - tak jak na zwykłej lokacie. Różnica polega na tym, że zysk nie jest opodatkowany. Co przy i tak niskim oprocentowaniu lokat (obciążonych 19 % podatkiem) jest dosyć atrakcyjne. Umowy zawierane są na okres od 3 miesięcy do 2 lat. W zależności od długości umowy otrzymamy wyższe oprocentowanie. Najniższa suma jaką można wpłacić to 1000 zł. czyli podobnie jak w przypadku tradycyjnych lokat. Zaletą takich poliso-lokat jest to, że są przejrzyście skonstruowane a oprocentowanie jest stałe. To odróżnia je od lokat, do których banki zachęcają wysokim oprocentowaniem, które w rzeczywistości nie jest stałe.

Poliso-lokaty dostępne są głównie w małych bankach takich jak: Lukas, Fortis, Deutsche Bank, Nordea, które weszły we współpracę z towarzystwami, lub należą do tej samej grupy kapitałowej. Z dużych banków taką działalnością zajął się Kredyt Bank we współpracy z Wartą. Pomimo ich niewątpliwych zalet nie są to popularne produkty ze względu na sposób ich dystrybucji. Banki często wolą bardziej promować własne lokaty, na których zdecydowanie więcej zyskują.

Podsumowując poliso-lokaty są to produkty inwestycyjne:

- Krótkoterminowe, zawierane na okres od 3 miesięcy do 2 lat
- Stopa zwrotu jest z góry ustalona (ok. 3-4%), nieco wyższa niż na lokatach dzięki zwolnieniu z podatku ”Belki”
- Polecane jako forma krótkoterminowej, bezpiecznej inwestycji dla osób nielubiących ryzyka, oszczędzających na lokatach bankowych.

Średnioterminowe

Na ten okres poleca się inwestowanie w polisy strukturyzowane. Jest to nowy produkt na polskim rynku. Nie jest on jeszcze zbyt powszechny ani popularny, ale specjaliści wskazują go jako przyszłość produktów oszczędnościowych. Umowa zawierana jest zazwyczaj na okres od 3 do 6 lat. Niewątpliwą zaletą tego typu polis jest ochrona kapitału. Ponosi się więc jedynie ryzyko nie osiągnięcia zysku. Zyski zależą zazwyczaj od określonego w umowie koszyka indeksów, strategii inwestycyjnych lub branży. Ceną za ochronę kapitału jest jednak częściowy, choć znaczny, udział w zyskach. Dlatego inwestuje się zazwyczaj w obszary gdzie spodziewane
są spore zyski, jak np  branża farmaceutyczna, WIG20 lub rynki kapitałowe Azji.  W zależności od konstrukcji umowy możliwe jest zwolnienie z podatku „Belki”. Gdy polisa jest „na życie i dożycie” wypłata z ubezpieczenia jest zwolniona z podatku. W przypadku umowy typu „unit-linked” wypłata zysków jest opodatkowana.

Na rynku istnieją jak na razie 2 towarzystwa oferujące polisy strukturyzowane (Warta i ING Nationale Nederlanden). Przewiduje się jednak, że przy dalszej współpracy banków z towarzystwami ta liczba wzrośnie.

Podsumowując polisy strukturyzowane:

- to inwestycje średnioterminowe na 3 do 6 lat,
- gwarantują brak straty zainwestowanego kapitału,
- zyski zależą od zachowania określonego w umowie koszyka indeksów i strategii inwestycyjnej,
- jeśli polisa jest skonstruowana jako ubezpieczenie na życie i dożycie, zyski są zwolnione z podatku „Belki”
- poleca się je jako forma bezpiecznej inwestycji dla osób obawiających się ryzyka, mające pewność, że nie będą potrzebowali zainwestowanego kapitału przez czas trwania umowy, zerwanie jej bowiem grozi brakiem udziału w zyskach i może być obciążone opłatami likwidacyjnymi.

Długoterminowe

Za inwestycje długoterminową można bez wątpienia uznać ubezpieczenia na życie z funduszem kapitałowym. Są to bardzo popularne produkty na polskim rynku. Sprzedają je w zasadzie wszystkie towarzystwa ubezpieczeniowe i powoli wypierają tradycyjne polisy na życie. Dzięki swojej konstrukcji łączą zalety ubezpieczenia na życie i funduszu inwestycyjnego. Z tym, że kwota przeznaczona na  ochronę może być ograniczona do minimum, co poprawia efektywność inwestycji. Do wyboru jest wiele funduszy, które mają różne obszary inwestycyjne. Możliwe jest dzięki temu ograniczenie ryzyka, poprzez dywersyfikacje portfela funduszy. Istnieją również fundusze gwarantowane, które zapewniają stały bezpieczny zysk.

Największy udział w rynku mają firmy Commercial Union, ING, Aegon, PZU Życie, oraz Aplico Life. W ich portfelach skupia się 85% inwestycji w ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe. Z każdym rokiem ich udział jednak spada, ponieważ konkurencja jest bardzo silna. Odbywa się to tylko z korzyścią dla klientów, gdyż mają coraz więcej produktów do wyboru o coraz lepszych warunkach.

Podsumowując ubezpieczenia na życie z funduszem kapitałowym:

- inwestycja długoterminowa, najczęściej zawierana na co najmniej 10 lat,
- stopa zwrotu zależy od zysków wypracowanych przez fundusze inwestycyjne, tylko w funduszach gwarantowanych można przewidzieć jakie będą zyski (zazwyczaj od 2,5 do 5%)
- trzeba zapłacić podatek „Belki” od zysków, jednak następuje to na koniec okresu oszczędzania, dzięki czemu unika się go w trakcie trwania umowy, przenosząc pieniądze z funduszu do funduszu
- polecane dla osób skłonnych do podejmowania ryzyka inwestycyjnego, ponieważ nie występuje ochrona kapitału (poza funduszami gwarantowanymi). Trzeba mieć pewność, że w początkowych latach oszczędzania kapitał nie będzie potrzebny, ponieważ przy likwidacji polisy ponosi się wysokie opłaty. Zalecane jako alternatywna forma oszczędzania na emeryturę.

Jak widać na rynku produktów oszczędnościowych, oferowanych przez towarzystwa ubezpieczeniowe występuje duża różnorodność ze względu na okres oszczędzania. Najwięcej jest do wyboru ubezpieczeń na życie powiązanych z ubezpieczeniowym funduszem kapitałowym. Jednak dzięki współpracy z bankami spodziewane jest rozszerzenie oferty poliso-lokat oraz polis strukturyzowanych.

Krzysztof Michalski